سپيده دم پنجم خرداد 1287 رويدادي بزرگ در صحيفه تاريخ ايران زمين پديد آمد؛ فوران نخستين چاه نفت خاورميانه در منطقه مسجد سليمان ايران، تحولات شگرفي به درازاي يك قرن در پي داشت، به گونه‌اي كه جغرافياي سياسي، اجتماعي خاورميانه را به كلي دگرگون ساخت.تاريخ صدساله صنعت نفت مملو از وقايع ريز و درشت و دقايق تلخ و شيريني است كه بخشي از آن در دل اسناد و تصاوير ثبت و ضبط شده و براي آيندگان به يادگار مانده است. پاره اي از اين ميراث تاريخي براي بار نخست، در «نمايشگاه عكس و اسناد تاريخي يكصدسال صنعت نفت ايران» به معرض عموم گذارده شده است. اين اسناد و تصاوير در 4 دوره تاريخي نفت ايران دسته بندي مي‌شود:

 


 

 دوره اول؛ از 5 خرداد 1287 تا 29 اسفند 1329

فوران نخستين چاه نفت در  مسجد سليمان توسط ويليام ناكس دارسي، نقطه آغاز تاريخ صنعت نفت ايران به شمار مي آيد. با اخذ امتياز اكتشاف، استخراج و بهره‌برداري از نفت ايران توسط دارسي عملاً زمام امور اين صنعت به صورت انحصاري به دست استعمار انگلستان افتاد؛ هرچند قرارداد صوري 1310 با تاسيس «شركت نفت انگليس و ايران» به ظاهر ايرانيان را در امتياز شريك مي‌كرد، اما تا نهضت ملي شدن صنعت نفت ايران در 29 اسفند 1329 انگلستان يكه تاز اين عرصه بود.

 

           
               

  نمايش تصاوير دوره اول....

 دوره دوم؛ عصر ملي شدن صنعت نفت (1329 تا 1357)

نهضت مردمي 29 اسفند 1329 به لغو قرارداد شركت نفت انگليس و ايران و خلع يد از انگلستان انجاميد و صنعت نفت ايران، ملي شد. با اعلام انحلال شركت نفت انگليس و ايران و اخراج مديران انگليسي از ايران، مديريت بخش‌هاي مختلف صنعت نفت به دست كاركنان ايراني سپرده شد، اما پس از كودتاي آمريكايي 28 مرداد 1332 و سقوط دولت ملي دكتر مصدق، پاي مستشاران خارجي به ويژه آمريكايي و شركت‌هاي بيگانه با نام كنسرسيوم هاي نفتي به حريم صنعت نفت باز شد و تا خيزش مردمي و انقلاب اسلامي در سال 1357 اين روند همچنان ادامه يافت.

               
 نمايش تصاوير دوره دوم....

 

 دوره سوم؛ عصرانقلاب اسلامي و دفاع مقدس (1357 تا 1367)

اعتصاب گسترده صنعت نفت و همبستگي كاركنان ايراني نفت با انقلاب اسلامي و رهبري آن، بذر اميدي در دل آينده صنعت نفت ايران پاشيد. پيروزي انقلاب اسلامي در 22 بهمن 1357 و اخراج مستشاران خارجي، دوران تازه اي در حيات تاريخي صنعت نفت ايران رقم زد؛ اما ديري نپاييد كه هجوم بيگانگان به سرزمين اسلامي فصل ديگري براي تاريخ افزود: پايداري و تلاش مضاعف صنعتمردان نفت ايران در جبهه هاي دفاع مقدس و صيانت از منابع ملي نفت سرانجام به تجاوز دشمن پايان داد و پيروزي در جنگ 8 ساله تحميلي، دوران سازندگي و شكوفايي ايران اسلامي را هموار كرد.

               

  نمايش تصاوير دوره سوم....

 

 دوره چهارم؛ عصر شكوفايي و توسعه (1367 تا 1387) 

با گذشت 80 سال از زايش صنعت نفت ايران و عبور از تنگناهاي متعدد، سرانجام فرصت سازندگي ايران به دست ايرانيان پديد آمد. دهه نخست عصر انقلاب در مقابله با توطئه هاي بي شمار و تهاجم نظامي بيگانگان سپري شد و اينك هنگام شكوفايي و آباداني ايران زمين فرا رسيده است. در اين دوره، سازندگي در عرصه هاي مختلف آغاز شد و صنعت نفت نيز در اين مسير راه شكوفايي و توسعه خود را در پيش گرفت.از سال 1367 (پايان جنگ) تا امروز صدها طرح بزرگ و كوچك در بخش‌هاي مختلف زيرمجموعه وزارت نفت جمهوري اسلامي ايران با بهره گيري از مديريت و نيروي ايراني اجرا شده و به بهره‌برداري رسيده است.عظمت اين تلاش و شكوفايي در آيينه آمار و اسناد ، ديدني است.

 

 اينك كاروان صنعت نفت ايران در امتداد فردايي زيبا و پرشكوه گام مي سپارد؛ فردايي با چشم انداز اقتدار، توسعه و شكوفايي...

 

               

  نمايش تصاوير دوره چهارم....